قصر فرهاد
صفحات وبلاگ
کلمات کلیدی مطالب
نویسنده: فیض اله پیری - ۱۳٩۳/٩/۸

فیض اله پیری: رمضان که فرامی‌رسد، بازار غذاهای سنتی کردستان رونق دوباره می‌گیرد و ساعت‌های نزدیک به افطار، جنب و جوش خاصی در شهر ایجاد می‌شود. از میان این همه تنوع غذایی، حلیم پایگاه و طرفداران خاص خود را دارد و صد البته نام »حلیم اسعد« (باغ ملی) به گوش و ذائقه مردم آشناتر است. این نام اکنون شهرتی فراتر از مغازه‌ای دور افتاده از مرکز شهر است که به واسطه یک عمر شب بیداری و تلاش صادقانه هنرمندی مرحوم »اسعد پویش« ورد زبان‌ها شده است. نام بردن شرح شوریدگی او و داستان مغازه نامی‌اش شاید به ظاهر تبلیغ تجاری تلقی شود، اما »حلیم اسعد« نه به معرفی نیاز دارد و نه تبلیغ، بلکه اگر بتوانی با ضد تبلیغ با آن برخورد کنی، به نوعی در حق فرزندان و کارگران این کارگاه شاید »لطف« تلقی شود که دمی بیشتر و از کار فارغ شوند و بیاسایند؛ کاری طاقت فرسا که ادامه آن را پدر به فرزندان توصیه نکرده بود اما فرزندان به شوق روشن نگه داشتن یاد پدر و حفظ نام »حلیم اسعد« آن را پی گرفته‌اند، چنانکه همسر مرحوم پویش در گفتگو با سیروان آن را تایید می‌کند.

»حلیم اسعد« آسان در ذهن و ذائقه مردم سنندج جای نگرفته است. کار در گرمای 50 درجه با شعله‌های سوزان و جابجایی ابردیگ‌ها و یک عمر حضور ساعت 11 شب تا 9 بامداد در کارگاه به شوق مردمی که هر روز منتظر و مشتاق دست پخت اویند، تنها در روایت آسان است.
مرحوم حاج اسعد از پنج سالگی به این شغل گرایش داشته و خود گفته بود: کودک بود و در میانه راه گاهی خوابش می‌برد؛ وقتی از کوچه‌های »بردشت« سنندج خود را به کارگاه استاد می‌رساند. این را »محمد کردمان« فرزند آن مرحوم برای سیروان روایت می‌کند؛ روایتی که مادرش نیز آن را تایید می‌کند.
مرحوم اسعد پویش تا پیش از راه اندازی کارگاه خود در سال 1366، نزد دایی‌اش مرحوم »عبدالله جمارانی« در روبروی سینما شیدا، همکاری می‌کرد. گفته می‌شود آن دو نخستین بار حلیم را در سنندج باب کرده‌اند. پس از مرگ دایی خود مستقل شد و »حلیم اسعد« را بنیان نهاد.
27 سال صادقانه و به شوق مردم، بامداد را به روز و روز را به شب وصل می‌کرد تا استقبال مردم را به خوبی پاسخ گوید. حلیم اسعد معمولا پیش از طلوع آفتاب تمام شده است. از این رو آنان که خواب می‌ماندند از دست پخت او بی نصیب می‌ماندند. چنین است که صف‌های نیمه شب به شوق تهیه حلیم اسعد، عادت دیرینه مردم سنندج است.
اما حاج اسعد ششم اردیبهشت بهاری 93 در سن 59 سالگی در کنار سکوت رسانه‌ها دعوت حق را لبیک گفت. آنچه از او برجا ماند، جدای از میراث خانوادگی، نام نیک و هویت »حلیم اسعد« در فرهنگ غذای کردستان است، نامی که نه میراث فرهنگی به فکر ثبت آن بود و نه در جشنواره غذاهای سنتی از آن یاد می‌شود.
»پدر مرد و پسران به امید« حفظ نام و جایگاه او و شغلش در میان مردم کار او را ادامه می‌دهند. 
»محمد کردمان« تا مقطع کاردانی مهندسی عمران تحصیل کرده و 37 ساله و برادر کوچک او که 25 ساله است روزهای آخر مدرک کارشناسی ارشد مهندسی کشاورزی را می‌گذارند. پدر توصیه کرده که ترجیحا شغل او را ادامه ندهند چون کاری سخت و فرسایشگر است.
محمد کردمان تا این چند ماه پیش مسئول خرید یک شرکت خصوصی بود، اما مرگ پدر و حفظ نام »حلیم اسعد« او را واداشت کار پدر را ادامه دهد. اینک در ماه رمضان و در غیاب مرحوم پدر، کارگاه را با همکاری برادرش مدیریت می‌کند. تا مبادا روزی مردم شهر به حسرت بگویند: »حلیم اسعد یادش بخیر!« روزانه 190 کیلو گندم که حدود 2/5 تن حلیم را شامل می‌شود، 
در کارگاه نها پخت می‌شود و صبح روز بعد، گندم پخته سبوس گیری می‌شود و با ادغام گوشت مخصوص ران گاو که فقط یک نفر در شهر توان تامین آن را دارد، در این کارگاه دارد، پخته می‌شود و این کارها به قول محمد کردمان »ریزه کاری و فوت و فن« خاص خود را دارد. 
عصر هنگام بوی »حلیم اسعد« در شهر می‌پیچد. 
حدود 15 نماینده خرده فروش »حلیم اسعد« را در شهر سنندج به فروش می‌رسانند. گاهی هم عده‌ای با سوءاستفاده ، عرضه »حلیم اسعد« را تبلیغ می‌کنند در حالی که خود آن را می‌پزند. این پدیده برای خانواده پویش، جای نگرانی است، چرا که ممکن است هویت چند ساله آنها را با عرضه حلیم نامرغوب زیر سوال ببرد. حلیمی که شهرت آن از شهر سنندج فراتر رفته و مسافرانی به مثابه سوغات آن را به سلیمانیه و تهران و بندرعباس برده‌اند، با رعایت توصیه‌هایی که برای جلوگیری از ماندگی و ترشیدگی دارد. 
فرهنگ غذایی کردستان با نام »حلیم اسعد« آمیخته است. اسعد رفت، اما نامش ماندگار است در قالب »حلیم اسعد« و فرزندان و نام نیک. آنچه از آن خبری نیست بی‌تفاوتی میراث فرهنگی برای هویت بخشی به این نام ماندگار و پاسداشت محصول و نام اوست. فرهنگ غذایی کردستان با حلیم اسعد آمیخته است.

رمضان 93، منبع] سیروان

http://sirwanweekly.com/Default.aspx?page=Complete&cp=4666

 
فیض اله پیری
ایمیل: feizollahpiri@gmail.com فیس بوک: facebook.com/feizollahpiri
نویسندگان وبلاگ:
مطالب اخیر:
دوستان من:
کدهای اضافی کاربر :