قصر فرهاد

  

خبرنگاران وسياستمداران

یادی از سلیمان کیانی روزنامه نگار کرد کرمانشاهیhttp://www.persianblog.ir/userlinks.asp?id=115908

http://ghasrefarhad.persianblog.ir/1384_9_ghasrefarhad_archive.html

۱۷ مرداد روز خبرنگار که بهانه تحریر این نوشتار است به همکاران رسانه ای واصحاب عرصه قلم و مطبوعات تهنیت و یادخبرنگاران قربانی در زیر خاک ودر بند زندان جاودان باد 

                                            خبرنگاران وسياستمداران                                               

                                     یادداشت اوال سیروان شماره ۳۹۳ 

فیض اله پیری :خبرنگاران درجهان راويان قصر قصه هاي قدرت اند؛ از اين رو گاهي كه قلم به دست مي گيرند، قوم قدرت قصد قلم پايشان مي كنند.  

 تاريخ پرفراز و نشيب روزنامه نگاري صحنه رويدادهاي جالب خبري بين روزنامه نگاران و سياستمداران است. آنان گاه ياري دهنده و گاه مزاحم حريم هاي محرمانه قدرت اند. گرچه صاحبان قدرت و قلم از نگاه برخي كارشناسان لازم و ملزوم يكديگرند، اما همواره صاحبان قلم تعيين كننده موجوديت خود در مقام ياري دهنده يا مزاحم قدرت بوده اند.

 پشت صحنه زندگي خبرنگاران حرفه اي ، براي سياستمداران نمي تواند چندان جالب باشد، اما درز اخبار هر چند كوتاه از زندگي خصوصي اهالي قدرت گاهي آنان را تا پاي مرگ سياسي پيش مي برد. گاهي كاربرد تنها يك تاكتيك مطبوعاتي (پوشش خبري،‌نظريه و كتاب مشترك محمد سلطاني فر وشهناز هاشمي) مي تواند تمام نقشه هاي سياستمداران را نقش بر آب كند. سياسيون كلان نگر همواره از در آشتي وتعامل با رسانه ها و روزنامه نگاران در مي آيند. آنان كه به زعم خود زين به انديشه مي كنند،‌راهشان به تركستان است. با شتاب دموكراسي وتكامل نظريه دهكده جهاني و موج سوم،‌افكار عمومي در جهان اهميت بيشتري پيدا مي كند و به تبع آن مفاهيم امنيتي نيز دچار دگرگوني مي شوند. {در این شرایط}آمار پائين مشاركت مردم در انتخابات يكي از شاخصه هاي تهديدهاي امنيتي حكومتها در جهان است. خبرنگاران قادرند افكار عمومي را د رانتخابات به شكل دلخواه خود هدايت كنند و براي حكومت ها مشكل ساز شوند.از اين رو عقلاي قدرت در ايام تبليغات انتخاباتي زمينه را براي طرح مسايل جديد و بعضا شكستن تابلوهاي خبري فراهم مي كنند كه مردم مشاركت بيشتري در انخابات داشته باشند. خبرنگاران و رسانه ها به فعاليتهاي حكومت ها و رويدادهاي اجتماعي و سياسي عينيت مي بخشند. در دنياي رسانه اي امروز هيچ كاري شكل عيني و عملي به خود نمي گيرد،‌مگر اينكه شكل عملي آن در رسانه ها منعكس شود. هنگامي كه »محسن فتاحي« خبرنگار ايرنا {همکار سابق من در مرز خسروی و قصرشیرین}در گفت و گو با »جلال طالباني« در مرز خسروي،‌خبر دستگيري »صدام حسين«، ‌ديكتاتور سابق عراق توسط پيشمرگان كرد را اعلام كرد،کارشناسان و رسانه هاي حرفه اي معتقد بودند،‌نه پيشمرگان كرد كه »ايرنا صدام را گرفت« . از همين رو بهترين برنامه هاي سياسي و عملكردهاي توسعه اي مديران و صاحبان قدرت اگر توسط خبرنگار به افكار عمومي منتقل نشود، عملا ارزشي پيدا نخواهد كرد. همين خبرنگاران هستند كه سياسيون رااز عرش به زمين مي آورندو گاهي چهره هاي ناشناخته نزد افكار عمومي را تا عرش مي برند. نمونه هاي عيني آن در محافل قدرت و سياست نيز فراوان است. انعكاس ماجراي غير اخلاقي »بيل كلينتون« در كاخ سفيد و ياانتشار كاغذ يادداشت كوچك »جورج دبيليو بوش« به خانم »رايس« وزير خارجه آمريكا در جلسه شوراي امنيت كه در آن بوش به دستشويي احساس نياز كرده بود،‌نمونه ي جالبي از اين ماجراهاست. اخيرا »كارل روو« مشاور ارشد بوش به دليل رسوايي ناشي از درز برخي اطلاعات محرمانه به مطبوعات آمريكا ضمن كناره گيري از سمت خود و با انتقاد شديد از روزنامه نگاران اعتراف كرد كه »آنان [خبرنگاران] مي توانند نشان دهند كه همه بدبدختي ها و گرفتاري ها به خاطر سياستمداران است«. در ايران نيز ـاگر چه به گفته »ابوالقاسم حالت« شاعر پارسي گوي،گاهي لازم است »چون هوا گرم شد، از مزه ماست و خيار« و »چون هوا سرد شد، از كشك و لبو بايد گفت« اما ـ خبرنگاران هر گاه كه اراده كرده اند - اگرچه با هزينه هاي فراوان - مزاحمت هاي زيادي براي سياسيون ايجاد كرده اند. بعد از آنكه رئيس جمهور سابق ايران كه دو دوره در اين پست حضور داشت، قصد حضور در انتخابات مجلس ششم كرد، نوشته هاي برخي روزنامه نگاران جايگاه او را تا مقام نزديك به نفر سي ام حوزه انتخابيه تهران كاهش داد. اگر جمله مشهور »ناپلئون« را به اين مصداقها اضافه كنيم، اهالي قدرت و سياسيون انديشه تعامل با خبرنگاران را بيشتر مرور خواهند كرد. ناپلئون با آن همه اقتدار سياسي و نظامي گفته است: »من از صد هزار لشكر نمي ترسم اما از يك خبرنگار مي ترسم »بعيد است كه سياسيون امروزي خود را با اين مرد سياسي تاريخ مقايسه كنند. خبرنگاران حرفه اي علاوه بر انتقال مفاهيم زندگي،‌تنظيم كننده روابط اجتماعي و سياسي و ضربان قلب جامعه هستند. گاهي خروج غافلانه از رسالت حرفه اي جامعه را دچار التهاب مي كند و گاه در واكنش به تحديد و تهديد رسانه ها از سوي سياسيون، براي قدرت مشكل آفرين مي شوند.تاريخ نشان مي دهد اگر قواعد دموكراتيك بازي رعايت شود، روزنامه نگاران در برابرهر گونه كنش سياسيون مي توانند گليم خود را از آب بيرون كشند و در هر شرايط اين اهالي قدرت هستند كه قافيه راخواهند باخت، نه خبرنگاران.

اگرچه شايد در شرايط زماني كوتاه خبرنگاران تحديد و تهديد شوند، اما لبخند گس، و بس تلخند تاريخ در انتظار قدرتمنداني است كه از در مخالفت با روزنامه نگاران درآيند.

از اين جايگاه و فرصت ها، خبرنگاران حرفه اي هيچ گاه استفاده سوء نبرده اند. اخلاق حرفه اي حكم مي كند تا حكومت ها و قداره بندهاي قدرت پا را از گليم حقوق مردم و افكار عمومي و تهديد رسانه ها درازتر نكنند،‌روزنامه نگاران نيز از اين مقام اخلاقي و حرفه اي فراتر نروند. خبرنگاران امين جامعه هستند و حرفه اي هاي اين عرصه در جهان به دنبال منافع عمومي مردم هستند و هيچ گاه شان و جايگاه حرفه اي خود را با تطميع و تحديد زير سئوال نخواهند برد.  تورق تاريخ در مناقشات امروز سياسي و نظامي در بحران عراق، جنگ افغانستان و نبرد فلسطين و لبنان با اسرائيل سند حقانيت مظلوميت روزنامه نگاران براي كسب جايگاه حرفه اي است. با اين حال خبرنگاران حرفه اي{گاه سیاسیون را قلقلک خبری می دهند} اما د رهر شرايطي براي سياسيون قابل كنترل نيستند. انواع تاكتيكهاي مطبوعاتي وجود دارد كه كاربرد آنها در برابر ممنوع القلم شدن خبرنگاران،‌توقيف رسانه ها، آچمز كردن مالي روزنامه نگاران و ايجاد محدوديت هاي ديگر نسبت صد به يك دارد.

 با يادآوري اين نكته كه هيچ يك از سياسيون به اندازه روزنامه نگاران حرفه اي در جهان غم و دغدغه توسعه جامعه،‌منافع عمومي و مردم را ندارند،‌اين نوشتار تنها از آن رو تحرير شد كه جمله يكي از يادداشتهاي گذشته را يادآوري كنم كه:

 بسي تجربه كردم در اين دير مكافات

 با دُرد كشان هركس درافتاد ورافتاد

پيام هاي ديگران ()        link        ۱۳۸٥/٥/۱٤ - فیض اله پیری